Cách chọn thớt và vệ sinh thớt đúng cách cho gian bếp gia đình

ASHOME 7 giờ trước 3 lượt xem

Hướng dẫn chọn thớt theo chất liệu và công việc: thớt gỗ dày để chặt, thớt nhựa và bộ thớt phân loại để tách đồ sống, đồ chín; cách vệ sinh, khử mùi, chống mốc và dấu hiệu nên thay thớt mới.

Muốn chọn thớt đúng, hãy chọn theo việc: thớt gỗ dày (gỗ teak, gỗ nghiến) để chặt xương, chặt gà; thớt nhựa hoặc bộ thớt phân loại để thái đồ sống và đồ chín riêng. Thớt cần được rửa ngay sau khi dùng, lau khô, dựng đứng cho thoáng và nên thay khi bề mặt có rãnh sâu, nứt hoặc mốc không tẩy được. Phần dưới đây phân tích từng loại thớt, cách khử mùi, chống mốc trong mùa nồm và dấu hiệu nên thay thớt mới.

Vì sao gian bếp nên có nhiều hơn một chiếc thớt?

Nhiều gia đình vẫn dùng một chiếc thớt cho mọi việc: sáng thái thịt, trưa thái rau sống, tối chặt gà luộc. Cách này tiện nhưng có hai vấn đề. Thứ nhất là lây nhiễm chéo: nước từ thịt, cá sống còn bám trên thớt dễ dính sang rau thơm hay thịt đã luộc – những món ăn ngay. Thứ hai là mùi: thớt vừa thái cá, hành tỏi mà thái hoa quả thì hoa quả bị ám mùi.

Vì vậy, nên tách riêng tối thiểu hai thớt: một cho đồ sống, một cho đồ chín và rau quả ăn ngay. Nhà hay chặt sườn, chặt vịt thì thêm một thớt gỗ dày chuyên chặt. Mỗi chiếc làm đúng việc cũng giúp thớt và bộ dao nhà bếp bền hơn.

So sánh các loại thớt phổ biến: gỗ, nhựa, tre

Bảng dưới đây tóm tắt điểm mạnh, điểm yếu của từng chất liệu.

Tiêu chí	Thớt gỗ (teak, nghiến)	Thớt nhựa	Thớt tre
Phù hợp	Chặt xương, chặt gà vịt, thái thịt khối lớn	Thái thịt cá sống, rau củ, đồ chín	Thái rau, hoa quả, bánh, đồ khô
Độ chịu lực chặt	Tốt nếu thớt dày	Hạn chế, dễ sứt mẻ khi chặt mạnh	Trung bình, không nên chặt xương
Độ êm với lưỡi dao	Êm, ít làm cùn dao	Khá êm	Cứng hơn, dao nhanh cùn hơn
Trọng lượng	Nặng, đứng vững	Nhẹ, dễ cầm rửa	Nhẹ
Vệ sinh	Rửa tay, lau khô, không ngâm lâu	Dễ rửa, khô nhanh	Rửa tay, tránh ngâm nước
Điểm cần lưu ý	Có thể nứt nếu ngâm nước hoặc phơi nắng gắt	Vết dao sâu khó làm sạch, cần thay định kỳ	Mối ghép keo có thể bong nếu ẩm lâu

Thớt gỗ teak và gỗ nghiến

Gỗ nghiến cứng, nặng, quen thuộc với nhà miền Bắc qua những chiếc thớt tròn dày để chặt. Gỗ teak (gỗ tếch) có thớ mịn và chứa dầu tự nhiên nên ít hút nước hơn nhiều loại gỗ khác, phù hợp khí hậu ẩm. Cả hai cho cảm giác chặt "đầm tay".

Khi chọn thớt gỗ để chặt, độ dày là yếu tố quan trọng. Thớt mỏng dễ nứt dọc thớ khi chặt mạnh. Ví dụ, thớt chặt Kaiyo gỗ teak chữ nhật dày 3,8cm (25x35cm) có dáng chữ nhật dễ đặt trên mặt bếp hẹp, còn thớt chặt Kaiyo gỗ teak tròn 30cm có dáng tròn truyền thống, hợp với thói quen chặt gà, chặt sườn của nhiều nhà.

Thớt gỗ teak dày phù hợp chặt gà, chặt sườn

Thớt nhựa

Thớt nhựa nhẹ, dễ rửa, khô nhanh, hợp để thái thịt cá sống, sơ chế rau củ. Nên chọn thớt ghi rõ chất liệu an toàn cho thực phẩm, không mùi lạ, có chân chống trượt. Điểm yếu là vết dao: lâu dần các rãnh nhỏ xuất hiện và khó làm sạch, nên thớt nhựa cần thay định kỳ.

Thớt tre

Thớt tre thường ghép từ nhiều thanh tre ép keo, nhẹ và đẹp, hợp thái rau, hoa quả, bánh mì hoặc làm khay bày đồ ăn. Không nên chặt xương trên thớt tre vì mối ghép có thể tách.

Bộ thớt phân loại sống/chín: có thực sự cần?

Bộ thớt phân loại là giải pháp gọn cho việc tách đồ sống và đồ chín. Thay vì phải nhớ "chiếc thớt nào vừa thái gì", bạn chỉ cần quy ước mỗi thớt cho một nhóm thực phẩm, ví dụ: thịt sống, cá và hải sản, rau củ, đồ chín. Cách này hữu ích với nhà có trẻ nhỏ hoặc hay làm gỏi, nộm, salad.

Bộ thớt Joseph Joseph Folio Large 4 món 34x24cm: 4 thớt đặt chung một giá đứng, tiết kiệm diện tích mặt bếp.
Bộ 4 thớt 4 dao Joseph Joseph Folio Plus: kết hợp cả thớt và dao, phù hợp nhà mới hoặc làm quà tân gia.
Bộ 4 thớt nhựa Zuhause Basics 20x30cm: kích thước gọn, hợp với bếp chung cư và việc sơ chế hằng ngày.

Bộ 4 thớt giúp tách riêng đồ sống và đồ chín

Tiêu chí chọn thớt theo kích thước và thói quen nấu

Sau chất liệu, hãy cân nhắc thêm:

Kích thước: thớt quá nhỏ làm thực phẩm rơi ra ngoài, quá to khó rửa trong bồn. Hãy đo bồn rửa trước khi mua.
Độ dày: thớt chặt nên dày, nặng; thớt thái có thể mỏng hơn để dễ cầm, dễ dựng.
Bề mặt: phẳng, không cong vênh, không khe nứt. Rãnh chặn nước hữu ích khi thái hoa quả mọng nước.
Chống trượt: thớt trượt dễ gây đứt tay. Thớt không có chân đế thì lót khăn ẩm bên dưới.
Chỗ cất: bếp chật nên ưu tiên bộ thớt có giá đứng hoặc thớt dựng được.

Cách vệ sinh, khử mùi và chống mốc thớt

Nguyên tắc chung: rửa ngay, làm khô nhanh, để nơi thoáng.

Cạo bỏ vụn thực phẩm, rửa bằng nước rửa bát và miếng rửa mềm, chà theo chiều thớ gỗ.
Tráng lại bằng nước sạch, cả hai mặt và cạnh thớt.
Lau khô bằng khăn sạch rồi dựng đứng để không khí lưu thông hai mặt. Không úp thớt nằm sát mặt đá bếp.
Định kỳ khử mùi bằng chanh hoặc giấm pha loãng, có thể kết hợp muối hạt chà lên bề mặt rồi rửa sạch.
Với thớt gỗ, sau khi khô hẳn có thể thoa một lớp mỏng dầu khoáng dùng cho thực phẩm để hạn chế khô nứt.

Lưu ý mùa nồm Hà Nội: độ ẩm cao khiến thớt gỗ lâu khô và dễ lên đốm mốc. Hãy để thớt ở vị trí thoáng gió, tránh tủ kín sát chậu rửa. Nếu dùng chất tẩy rửa, hãy đọc kỹ hướng dẫn và tráng thật sạch trước khi dùng thớt cho thực phẩm.

Những điều không nên làm:

Ngâm thớt gỗ, thớt tre trong nước qua đêm.
Cho thớt gỗ vào máy rửa bát, trừ khi nhà sản xuất ghi rõ là dùng được.
Phơi thớt gỗ dưới nắng gắt nhiều giờ, gỗ co ngót nhanh dễ nứt.
Dùng thớt nhựa để chặt xương, mảnh nhựa sứt có thể lẫn vào thức ăn.

Thớt nhựa nhẹ, dễ vệ sinh cho việc sơ chế hằng ngày

Khi nào nên thay thớt mới?

Thớt không phải đồ dùng "trọn đời". Hãy thay khi gặp một trong các dấu hiệu sau:

Bề mặt có nhiều rãnh dao sâu, chà rửa vẫn thấy vệt bẩn bám trong rãnh.
Thớt gỗ nứt dọc, tách mảnh hoặc có vết nứt chạy từ cạnh vào.
Đốm mốc đen ăn sâu vào gỗ, đã khử nhiều lần vẫn quay lại.
Thớt nhựa cong vênh, không còn nằm phẳng trên mặt bếp.

Thớt gỗ dày được chăm sóc tốt thường dùng được lâu; thớt nhựa nên thay khi bề mặt xước nhiều.

Câu hỏi thường gặp

Thớt gỗ mới mua có cần xử lý trước khi dùng không?

Nên rửa sạch, lau khô và để thớt khô thoáng trước lần dùng đầu. Với thớt gỗ, bạn có thể thoa một lớp dầu khoáng dùng cho thực phẩm để bề mặt ít hút nước. Ưu tiên hướng dẫn của nhà sản xuất.

Thớt bị mốc đen có tẩy được không?

Nếu mốc chỉ ở bề mặt, có thể chà bằng muối và chanh hoặc giấm, rửa sạch rồi phơi khô nơi thoáng. Mốc ăn sâu và tái phát nhiều lần thì nên thay thớt.

Một gia đình nên có mấy chiếc thớt?

Tối thiểu nên có hai: một cho đồ sống, một cho đồ chín và rau quả ăn ngay. Nếu thường chặt xương, thêm một thớt gỗ dày. Bộ thớt phân loại 4 món là lựa chọn gọn cho nhà nấu ăn hằng ngày.

Bạn có thể xem thêm các mẫu thớt các loại từ thớt gỗ teak dày đến bộ thớt phân loại tại ASHOME, cùng các đồ dùng nhà bếp khác. Nhân viên có thể tư vấn kích thước hợp với mặt bếp nhà bạn.

ASHOME – hệ thống bán lẻ đồ gia dụng chính hãng. Xem trực tiếp sản phẩm tại showroom 14 Tưởng Dân Bảo, Thanh Liệt, Hà Nội hoặc nhắn Zalo/hotline 0901.215.215 để được tư vấn miễn phí.